Kwartalnik Społeczno-Kulturalny Dolnego Powiśla i Żuław


Pobierz za darmo! Najnowsze wydanie Prowincji już dostępne w naszej wirtualnej
bibliotece - kliknij.
Bądź na bieżąco Chcesz wiedzieć co się dzieje?
Dodaj nas na Facebook i Twettera.
Czytaj Prowincję
Prowincja nr (20) 2/2015

Wysokiego wiaduktu, sugerującego górski plener, z najnowszej okładki autorstwa Mariusza Stawarskiego, nie da się z pewnością skojarzyć ani z Żuławami ani z Powiślem, może z Szwajcarią. Ale pociąg z naszym regionem skojarzyć już można, bo z Malborka w wielki świat można ruszyć słynnym Pendolino. Niektórzy wpadli na pomysł, jak bohater jednego z tekstów, by pociąg zrobić w swoim ogrodzie. Pociąg to jednak przede wszystkim podróż i do takiej, kolejnej, bo już dwudziestej podróży po naszych prowincjalnych zakamarkach zapraszamy.
Maciej Kraiński, tym razem poetycko-kulinarnym wspomnieniem, żegna w naszym mieniu wybitnego pisarza-noblistę, Güntera Grassa, a Zbigniew Chojnowski w opowiadaniu wierszem pisze Różewiczem. Lasse Hanssen, szwedzki pisarz, po mieczu spod Elbląga, w tłumaczeniu Tomasza Stężały, debiutuje na naszych łamach. Michał Majewski wraca z kolejnym morskim opowiadaniem. Andrzej C. Leszczyński prowadzi swoje filozoficzne rozważania o protestach nieczytających, nieoglądających, ale wiedzących, a poza tym o Heidegerze, Kierkegardzie i śnie.
Tekstami Dominiki Kraski i Wiesława Olszewskiego snujemy ciąg dalszy opowieści o świecie minionym żuławsko-powiślańskich autochtonów i osadników, wzbogacając cały cykl o relacje Anicety Miszkiewicz, Mariana Deniziaka, Feliksa Bobowskiego czy Hansa Juergena von Wilckensa. Różne doświadczenia, różne losy, jeden region.
W 95 rocznicę plebiscytu na Powiślu Justyna Liguz kreśli tło historyczne wydarzenia, cytując obszernie ówczesne gazety. Teodor Sejka przypomina początki harcerstwa na Ziemi Sztumskiej, a Andrzej Lubiński działania repolonizacyjne w Postolinie. Jan Chłosta, tym razem pisze o porwaniu księży przez władze sowieckie, a Krzysztof Ostrowski o początkach milicji w Sztumie. Janusz Namenanik próbuje odtworzyć nieistniejącą wieżę widokową w Dzierzgoniu, a Adam Langowski tropi braci Sierakowskich z Waplewa na polowaniu w Indiach.
W prowincjonalnych wędrówkach - o cudach w Gietrzwałdzie, kolejce z Żuławki Sztumskiej,
poszukiwaniach wielokulturowego Malborka, ratowaniu cmentarza w Jasionnie, żuławskim serze i urokach Lipska. Sporo miejsca poświęcamy tym razem rycerskim historiom i pasjom. Magdalena Grodecka wspomina czasy świetności dzierzgońskiego zamku i wielkich szatnych zakonu, Arkadiusz Dzikowski opowiada jak został Wielkim Hetmanem Kapituły Rycerskiej, a Marta Chmielińska-Jamroz, jak się zostaje współczesnym mistrzem świata w rycerskich potyczkach.
W prowincjonalnej Galerii tym razem nie plastycy, a fotograficy, laureaci konkursu ogłoszonego, pod patronatem naszego kwartalnika, przez Stowarzyszenie Kochamy Żuławy. Na deser muzyczne peregrynacje po regionie autorstwa Wacława Bieleckiego i sporo recenzji regionalnych wydawnictw.
Mamy nadzieję, że w skwarze letniej kanikuły, znajdą Państwo chwilę czasu na lekturę. Polecamy i zapraszamy.                                                                                                                                                      Redakcja

Spis treści:


Poezja

Maciej Kraiński - s. 6
Zbigniew Chojnowski - s. 9

Proza

Lasse Hanssen - Sprawiedliwość zawsze zwycięży, s. 15
Michał Majewski - Szachy, 22
Alina Michalik - Bez ptaka ani rusz, s. 25

Esej

Andrzej Cezary Leszczyński - Okruchy, s. 28

Wspomnienia

Dominika Kraska - MIA - opowieść o dzieciństwie mojej babci - część 2, s. 34
Wiesław Olszewski - Osadnicy żuławscy, część 2, s. 42
Marian Deniziak - Z Kolonii Nurzec do Żelichowa, s. 50
Aniceta Miszkiewicz - Osadnicy elbląscy, s. 56
Hans Juergen von Wilckens - Wielka udręka, s.62
Feliks Bobowski - Moje wspomnienia z Kresów, s. 66
Teodor Sejka - Jak być harcerzem - to na całe życie - część 1, s. 69

Na tropach historii

Jan Chłosta - Podstępne porwanie dwóch księży z Warmii,s.75
Adam Langowski - Wyprawa łowiecka braci Sierakowskich do Indii, s. 82
Justyna Liguz - Plebiscyt na Powiślu, s 90
Justyna Liguz - Czym żyli mieszkańcy regionu 100 lat temu, s. 96
Andrzej Lubiński - Repolonizacja w Postolinie, s. 102
Krzysztof Ostrowski - Początki Milicji Obywatelskiej w Sztumie, s. 108
Janusz Namenanik - Próba rekonstrukcji dzierzgońskiej wieży widokowej, s. 114
Andrzej Kasperek - Napoleon na Żuławach, s. 119

Prowincje bliskie i dalekie

Bogumił Wiśniewski - Gietrzwałd cudem słynący, s. 123
Marta Chmielińska-Jamroz - W poszukiwaniu wielokulturowości, s. 137
Karolina Manikowska - Cmentarz w Jasionnie - przywracanie pamięci, s. 141
Jacek Opitz - Historia żuławskiego sera, s. 146
Piotr Piesik - Żuławska Kolej Ogrodowa, s. 152
Katarzyna Piękoś - Zapiski z Lipska, s. 156

Rycerskie historie

Magdalena Grodecka - O średniowiecznej wielkości małego Dzierzgonia, s. 159
Leszek Sarnowski - Najważniejsza jest Reguła Rycerska - rozmowa z Hetmanem Wielkim Arkadiuszem Dzikowskim, s163
Marta Chmielińska-Jamroz - Złoty rycerz z Malborka, s. 168

Muzyka

Wacław Bielecki - Konkursowa wiosna, s. 172

Galeria "Prowincji"

Maria Antonina Łobocka - Żuławskie detale architektoniczne, s. 179

Recenzje

Jarosław Jakubowski - Krzyż i człowiek, s. 181
Jerzy Szyłak - Rysunkowa powieść o Szczęściarzu, s. 183
Katarzyna Warachim - Przegrany farciarz? s. 183
Janusz Ryszkowski - Obowiązek pamiętania, s. 189
Leszek Sarnowski - Kresowiacy z Prabut, s. 191
Andrzej Lubiński - O przeszłości wsi Klasztorek, s. 193
Leszek Sarnowski - Smaczne Żuławy, s. 195

Noty o autorach, s. 197




Pobierz książkę (plik PDF):
Kliknij na poniższy link aby otworzyć plik PDF lub kilknij prawym przyciskiem i wybierz "Zapisz element docelowy jako..", aby zapisać na komputerze.
Prowincja Nr(20) 2/2015


Nasi przyjaciele