Kwartalnik Społeczno-Kulturalny Dolnego Powiśla i Żuław


Pobierz za darmo! Najnowsze wydanie Prowincji już dostępne w naszej wirtualnej
bibliotece - kliknij.
Bądź na bieżąco Chcesz wiedzieć co się dzieje?
Dodaj nas na Facebook i Twettera.
Czytaj Prowincję
Prowincja nr (25) 3/2016

Szanowni Państwo, przedstawiamy kolejny świąteczny numer naszego kwartalnika. Kolejny, bo w ubiegłym roku obchodziliśmy pięciolecie naszego pisma, a obecny numer jest dwudziestym piątym w kolejności, zatem srebrne gody. A poza tym świętować lubimy.
Poetycko tym razem wzruszą Państwa lub zaniepokoją: Piotr Wiesław Rudzki (także w podróżnym eseju nieco dalej), Cezary Dobies z Paryża i Krzysztof Magiera. Z przyjemnością na prozatorskim „odcinku” witamy naszego Marka Stokowskiego oraz debiutanta Michała Zarzecznego.
Profesor Andrzej C. Leszczyński tym razem o maniakach, wierze i jej braku, świątynnym przepychu, no i jak zwykle o życiu. Andrzej Kasperek w ciekawym, ale prosimy o cierpliwość, bo w nieco przydługim tekście (ale co tam, nasz kwartalnik!) kreśli dalszy ciąg pisarskiego portretu Marka Stokowskiego.
Polecamy szczególnie, autopromocyjnie i tendencyjnie.
Kiedy prosiliśmy profesora Uniwersytetu Gdańskiego Marka Adamca o recenzję najnowszej książki Andrzeja Grzyba – „Ana. Rozbite lustro”, traktującej o ludzkim nieszczęściu i poszukiwaniu sensu życia, nie wiedzieliśmy, że będzie to pożegnalna recenzja. Andrzej był kociewskim Przyjacielem „Prowincji”, dlatego żegnamy Go szczególnie, piórem Michała Majewskiego.
W prowincjonalnych wędrówkach Jerzy Domino zachwyca się oryginalnymi dzwonnicami słupowymi na Żuławach, Marta Chmielińska-Jamroz wyciąga nas na wędrówkę śladami „żołnierzy wyklętych”, Adam Langowski podgląda odkrywanie nieznanych grobów w Ramotach, a Agnieszka Michajłow, redaktorka Radia Gdańsk, zabiera nas na wyjątkową, wodną podróż z redaktorkami Radia Gdańsk po Pętli Żuławskiej, od Białej Góry, po Zalew Wiślany. Swoimi naukowymi refleksjami i ustaleniami z kolei dzielą się z nami dwie młode doktorantki, Aleksandra Paprot, pisząc o badaniach społeczności ukraińskiej na Żuławach i Powiślu oraz Małgorzata Łukianow, przypominająca wkład w powojenne zagospodarowywanie Powiśla osadników z centralnej Polski.
W części historycznej wyszedł nam trochę sztumskookoliczny numer, ale też okoliczność jest niezwykła, bo właśnie świętujemy (kolejny świąteczny akcent) sześćsetlecie założenie Sztumu, więc prosimy o wyrozumiałość inne żuławsko-powiślańskie ostępy. I tak, piórem Adama Chęcia, przypominamy sylwetkę wielkiego mistrza Michała Küchmeistera, który 23 września 1416 roku nadał Sztumowi akt lokacyjny, a Janusz Ryszkowski kontynuuje swoją sztumską opowieść z przełomu wieków. W związku z tym, że w tym roku obchodzimy 1050 rocznicę Chrztu Polski publikujemy tekst ks. profesora Jana Wiśniewskiego, opisującego to, co wydarzyło się nieco później, a mianowicie misje chrystianizacyjne,
między innymi biskupa Chrystiana, w dawnej Pomezanii. Rozpoczynamy też ciekawy cykl artykułów Jacka Schirmera poświęconych ziemiaństwu na ziemi sztumskiej. Janusz Namenanik zagłębia się z kolei w historię dzierzgońskiego szkolnictwa, a Wiesław Olszewski przenosi nas w czasy krzyżackie do Szkarpawy.
Tamara Frączkowska zaprasza nas na pielgrzymkę do Santiago de Compostelli, Piotr Piesik na koło podbiegunowe, za naszym „obieżyświatem” Andrzejem Podolskim, a Andrzej Kasperek do Krasnogrudy Miłosza, Czyżewskich i Szroederów. Bogumił Wiśniewski opowiada o kwidzyńskim życiu Doroty w Mątów, a Teodor Sejka o swoim sąsiedzie z Barcic.
Bogato i różnorodnie w części muzycznej, bo Wacław Bielecki o muzyce poważnej z odrobiną jazzu, Rafał Cybulski na folkowo i korzennie, a Krzysztof Hajbowicz o śpiewających mennonitach z Pensylwanii w Malborku. W naszej galerii plastycznej tym razem o oryginalnych działaniach artystycznych w „wiosce cudów” czyli w Rodowie. Wśród  ecenzentów nasz stały współpracownik dr Jan Chłosta o Mazurach i debiutujący na naszych łamach Wojciech Boros z zaprzyjaźnionego kwartalnika „Bliza” o poetach elbląskich.
Mamy nadzieję, że znajdą Państwo na naszych łamach swój kawałek prowincji.
                                                                                                                          Życzymy miłej lektury.
                                                                                                                                                                  Redakcja

Spis treści:


Poezja

Piotr Wiesław Rudzki - s. 6.
Cezary Dobies - s.9.
Krzysztof Magiera - s. 11.

Proza

Marek Stokowski - Opowiadania, s. 14.
Michał Zarzeczny - Kilka niepotrzebnych słów, s. 19.

Esej

Andrzej Cezary Leszczyński - Okruchy, s. 23.
Andrzej Kasperek - Fuga na samo-loty, las i anielskie skrzydła, cz. 2, s. 28.
Katarzyna Laskowska - Kontemplacja minionego w poezji Romana Tkacza, s.40.
Piotr Wiesław Rudzki - "I tylko jedno jest zdarzenie: dworzec". - Prowincja, kolej i melancholia, s. 43
Marek Adamiec - Tragedia bez katharsis, s. 49.
Michał Majewski - Pożegnanie Andrzeja Grzyba, s. 56.

Wędrówki po prowincji

Jerzy Domino - Dzwonnice słupowe, s. 58.
Adam Langowski - Bezimienne groby w Ramotach, s.63.
Agnieszka Michajłow - Pętlą Żuławską z Radiem Gdańsk, s. 69.
Marta Chmielińska-Jamroz - Partyzanckim szlakiem, s. 77.
Marta Chmielińska-Jamroz - Partyzanckim szlakiem, s. 77.
Aleksandra Paprot - Ukraińcy i ich dziedzictwo kulturowe na Żuławach i Powiślu, s.81.
Małgorzata Łukianow - "Centralacy" na Powiślu - przyczynek do refleksji, s. 86.

Na tropach historii

ks. Jan Wiśniewski - Biskup Chrystian na misyjnym szlaku w Pomezanii, s. 89.
Adam Chęć - Wielki mistrz Michał Küchmeister - założyciel Sztumu, s. 96.
Wiesław Olszewski - Sprawiedliwość Mistrza Rybickiego, s. 100.
Jacek Schirmer - Ziemianie Ziemi Sztumskiej i ich posiadłości 1466 - 1945, s. 104.
Janusz Ryszkowski - Opowieści sztumskiej treści 1899 - 1901, s 116.
Janusz Namenanik - Z dziejów dzierzgońskiego szkolnictwa, s. 129.

Prowincje dalekie i bliskie

Andrzej Kasperek - Na pograniczu w Krasnogrudzie, s. 139.
Tamara Frączkowska - Moja droga - Camino de Santiago, s. 143.
Piotr Piesik - 137 kilometrów codziennie, s. 152.

Sylwetki

Bogumił Wiśniewski - Kwidzyńskie życie Doroty z Mątów, s. 155.
Teodor Sejka - Człowiek z Ugorów, s. 163.

Muzyka

Wacław Bielecki - Zapiski melomana - klasyka latem, s. 169.
Krzysztof Hajbowicz - Chór amerykańskich mennonitów w Malborku, s. 179.
Rafał Cybulski - Raz do roku w Rudnikach, s. 182.

Galeria Prowincji

Rafał Cybulski - Pole Szuk w Rodowie, s. 187.

Recenzje

Wojciech Boros - Przeoczenia, pomyłki, s. 189.
Jan Chłosta - Mazurskie klimaty, s. 191.

Konkurs poetycki i fotograficzne Swojskie klimaty

* *** - I Ogólnopolski Konkurs Poetycki im. Stanisława Filipowicza, s. 194.
* *** - IV Festiwal Literatury Wielorzecze. s. 195.
* *** - Swojskie klimaty, s. 196.

Noty o autorach, s. 196.





Zamów książkę:
Książka jest obecnie niedostępna w naszej wirtualnej bibliotece.
Można ją zakupić w wybranych miejscach - kliknij aby sprawdzić gdzie.


Nasi przyjaciele