Kwartalnik Społeczno-Kulturalny Dolnego Powiśla i Żuław


Pobierz za darmo! Najnowsze wydanie Prowincji już dostępne w naszej wirtualnej
bibliotece - kliknij.
Bądź na bieżąco Chcesz wiedzieć co się dzieje?
Polub nasz profil na Facebooku.
Czytaj Prowincję
Prowincja nr (31) 1/2018

Witamy wiosennie w nowy roku, dziewiÄ…tym roku istnienia kwartalnika „Prowincja”. OtrzymaliÅ›my dotacjÄ™ MarszaÅ‚ka Województwa Pomorskiego MieczysÅ‚awa Struka, w ramach programu „Rozwój kultury w województwie pomorskim w 2018 roku”, zatem dziaÅ‚amy dalej. Istniejemy dziÄ™ki naszym wiernym Czytelnikom i chylimy czoÅ‚a, liczÄ…c na staÅ‚ość uczuć i wspóÅ‚pracÄ™. Zapraszamy na wÄ™drówkÄ™.
Poezja tym razem ponadregionalna, bo Bogumiła Salmonowicz (nie po raz pierwszy) z Elbląga, a Czesław Szczepaniak z Tarczyna. Prozą wraca do nas sztumianka (choć czasowo osiadła na południu) Dorota Maluchnik i obiecujący debiut na naszych łamach Łukasza Staniszewskiego.
Profesor Andrzej C. LeszczyÅ„ski snuje rozważania o Lutrach, nÄ™dzy, a także o wielkoÅ›ci i uÅ‚omnoÅ›ciach mistrzów naszych czasów – MiÅ‚osza, MÅ‚ynarskiego, Kaczmarskiego. Po żuÅ‚awsko-powiÅ›laÅ„skiej prowincji tym razem oprowadzÄ… nas Andrzej Stachowiak, Janusz Ryszkowski, WiesÅ‚aw Olszewski, Dominik Å»yÅ‚owski, Teodor Sejka i Andrzej Kasperek.
Grażyna Nawrolska z archeologicznego doÅ›wiadczenia opowie o jarmarkach w Å›redniowiecznym ElblÄ…gu. BogumiÅ‚ WiÅ›niewski zgÅ‚Ä™bia tajniki Å›wietnoÅ›ci i nieÅ›wietnoÅ›ci zakonu. Adam Langowski podąża myÅ›liwskim tropem StanisÅ‚awa Sierakowskiego z Waplewa, a Janusz Namenanik, jak zwykle zaprasza do Dzierzgonia, tym razem nagrobnego. Kordian Kuczma wraca do nas tekstem o politykach dwudziestolecia w obozie koncentracyjnym Stutthof. Z przyjemnoÅ›ciÄ… witamy na naszych Å‚amach ponownie Jacka Schirmera z powiÅ›laÅ„skiego rodu Donimirskich (obecnie mieszkajÄ…cego w Belgii), który kontynuuje swój wyjÄ…tkowy cykl opowieÅ›ci o dziejach ziemiaÅ„stwa na PowiÅ›lu. No i wielki wÄ™drowiec, niespokojny duch, pasjonat historii Andrzej Podolski, tym razem konno na szlaku powstaÅ„ców styczniowych i nie tylko.
SwojÄ… opowieść o zakorzenianiu na Å»uÅ‚awach kontynuuje pani Halina Łukawska. Przy wsparciu swojej córki Alicji, po wspomnieniach z czasu robót przymusowych, snuje opowieść o powojennych, trudnych czasach tutaj.
Nie kryjemy swej radoÅ›ci z obecnoÅ›ci na naszych Å‚amach Krzysztofa Czyżewskiego. Jego literackie notatki (fani facebooka to znajÄ…) warte sÄ… uwiecznienia, tym bardziej, że autor wiedzie nas od Skandynawii, BaÅ‚kanów, po dobrosÄ…siedzko-rodzinne ostÄ™py w Sejnach, gdzie nie tyle czas siÄ™ zatrzymaÅ‚, co jest on przetwarzany i czytany co dzieÅ„, na nowo.
Nasze rozmowy, to dalszy ciÄ…g (ostatni odcinek) opowieÅ›ci kwidzynianina z urodzenia, artysty scen nie tylko polskich Edwarda Hulewicza, a z drugiej strony rozmowa z mÅ‚odÄ… pisarkÄ… MaÅ‚gorzatÄ… OliwiÄ… Sobczak o jej żuÅ‚awskich inspiracjach. W cyklu „Polska z wyboru”, tym razem o mÅ‚odych, ambitnych Ukrainkach w Kwidzynie.
Muzyczną edukację kontynuuje, niestrudzony meloman, Wacław Bielecki, a w świat plastycznej wrażliwości Aleksandry Hońko zaprasza nas Jarosław Denisuk, dyrektor elbląskiej Galerii EL.
Inicjujemy nowy cykl w naszym kwartalniku pod nazwÄ… „Zaczytana prowincja”. Bez faÅ‚szywej skromnoÅ›ci, chcemy być w awangardzie dziaÅ‚aÅ„, których celem jest promocja czytelnictwa. Skoro wszystkie znaki na niebie i ziemi wskazujÄ…, że Polacy nie czytajÄ…, chcemy pokazać, jak to siÄ™ dziÅ› mówi „dobre praktyki”, czyli że sÄ… ludzie którzy czytajÄ…, z nadziejÄ…, że to da siÄ™ upowszechnić. Zaczynamy tekstem naszego naczelnego Leszka Sarnowskiego i profesora Mariana Szarmacha, filologa klasycznego. OpowiedzÄ… o swoim czytaniu, swoich książkach i fascynacjach. To jest jednoczeÅ›nie zaproszenie dla wszystkich Czytelników, by podzielili siÄ™ z innymi swoimi lekturami i refleksjami na naszych Å‚amach. Tym bardziej, że nasza okÅ‚adka, autorstwa (jakżeby inaczej) Mariusza Stawarskiego zaprasza wrÄ™cz do wejÅ›cia w ksiÄ™gÄ™.
                                                                                                                                                                        Redakcja

Spis treści:


Poezja

Bogumi�a Salmonowicz - s. 7
Czesław Mirosław Szczepaniak - s. 12

Proza

Łukasz Staniszewski - Piec Magdaleny; Nożyczki, s. 15
Dorota Maluchnik - Diabeł w snach, s. 17

Esej

Andrzej Cezary Leszczy�ski - Okruchy, s. 21.

Wędrówki po prowincji

Andrzej Stachowiak - Badania nad niematerialnym dziedzictwem kulturowym w „pomorskiej” części Powiśla, s.27.
Janusz Ryszkowski - Mamy tu od wczoraj zacnego Krajewskiego, 37.
Dominik �y�owski - Pompa z Różan, s.42.
Teodor Sejka - Zamyślenia sztumskie, s.45.
Andrzej Kasperek - Cedry na gdańskich nizinach, s.52.
Wies�aw Olszewski - Rok rzeki Wisły 2017, s.62.

Na tropach historii

Gra�yna Nawrolska - O handlu, targach i jarmarkach w średniowiecznym Elblągu, s. 69.
Bogumi� Wi�niewski - Więcej cieni niż blasków w państwie krzyżackim, 76.
Jacek Schirmer - Ziemianie Ziemi Sztumskiej i ich posiadłości 1466 – 1945 cz. 3, okres 1871 – 1918, s. 86.
Adam Langowski - Z biografii myśliwskiej Stanisława Sierakowskiego, s. 102.
Janusz Namenanik - Miejsca dzierzgońskich pochówków, s. 113.
Kordian Kuczma - Parlamentarzyści II Rzeczypospolitej więźniowie KL Stutthof, s. 120.
Andrzej Podolski - Konny rajd dla Niepodległej, s.124.

Wspomnienia

Halina �ukawska - Dom na Żuławach, część 3, s. 133.

Rozmowy

Paweł Wielopolski - Gra w żuławskie duchy – z Małgorzatą Oliwią Sobczak rozmawia Paweł Wielopolski, s. 149.
Leszek Kunda - Od bikiniarzy i bigbitu do… – cz. 4, z Edwardem Hulewiczem rozmawia Leszek Kunda, s. 155.

Polska z wyboru

Rafa� Cybulski - Kijowianki na prowincji czyli jak Yana i Ola zostały kwidzyniankami, s.169.
Krzysztof Czy�ewski - Notatki słów i obrazów, s. 175.

Galeria "Prowincji"

Jaros�aw Denisiuk - Zanurzone w wodzie – odindywidualizowane. O malarstwie Aleksandry Hońko, s. 196.

Muzyka

Wac�aw Bielecki - Zapiski melomana, s.199.

Zaczytana Prowincja

Leszek Sarnowski - Polska czyta, nie czyta? Prowincja czyta, s. 210.
Marian Szarmach - Życie bez książek jest śmiercią, s. 215.

Nasze książki

Andrzej Kasperek - Kilka uwag o książce „Sztumska droga do wolności” z elementami laudacji dla jej autora Leszka Sarnowskiego, s. 217.
Andrzej Lubi�ski - Sztumu dzieje najnowsze, s. 221.

Recenzje

Aleksandra Bu�a - Przyszła pora na „Porwanie”, s. 225.
Andrzej Kasperek - Tiegenhof - Nowy Dwór Gdański 1945, s. 226.
Jan Ch�osta - Biografia Wojciecha Kętrzyńskiego, s. 228.

Konkurs poetycki

* *** - II Ogólnopolski Konkurs Poetycki "Wielorzecze” - Regulamin, s. 230.

Noty o autorach, s. 231.





Zamów książkę:
Książka jest obecnie niedostępna w naszej wirtualnej bibliotece.
Można ją kupić w wybranych miejscach - kliknij, aby sprawdzić gdzie.


Nasi przyjaciele